Fedor (57) raakte sprakeloos na zijn bouwreis in Guatemala. Nu vertrekt hij opnieuw om huizen te bouwen

Tekst: Djoeke Notten

Twee families, samen een twaalftal mensen, wonen in één klein huis in Guatemala. Even verderop werkt Fedor van Kuyk met andere vrijwilligers aan een houten woning. De vrouwen uit de families verzorgen de lunch. Tussen het werk door schuift iedereen aan. Dorpsbewoners lopen langs om de vorderingen te bekijken.

Voor Fedor zijn het juist die gewone momenten die blijven hangen. „Die mensen hebben niks en die delen alles”, vertelt hij. Hij ziet hoe gezinnen met een paar kippen, koeien of een stukje grond elkaar helpen. Kinderen vinden manieren om te spelen zonder het speelgoed dat in Nederland zo vanzelfsprekend is. „Het is een reset”, zegt hij. De reis laat hem opnieuw kijken naar zijn eigen leven.

In maart 2025 reist Fedor met Bouwteam Nuenen naar Guatemala. Samen met studenten van de Latijns-Amerikaanse organisatie TECHO helpt het team zes eenvoudige houten huizen bouwen. De vrijwilligers slapen in een schoollokaal, dicht op elkaar, met een oude wasbak en een lekkende kraan. Overdag wordt er gebouwd en met de bewoners gegeten. Als een woning tegen het einde van de bouwdagen nog niet klaar is, besluit de groep extra door te werken.

Bij de oplevering hangen vlaggetjes en ballonnen. De gezinnen zijn geëmotioneerd. Fedor ziet hoe iets dat in Nederland zo gewoon lijkt, daar het begin van een andere toekomst kan zijn: een plek waar kinderen kunnen slapen, waar een gezin zich veilig kan voelen en van waaruit het verder kan groeien.

Pas wanneer het bouwen erop zit, merkt Fedor hoe diep de ervaringen hem hebben geraakt. Na enkele intensieve dagen verblijft de groep in een comfortabel hotel, waar de vrijwilligers samen terugblikken op hun reis. Wanneer Fedor als eerste wordt gevraagd wat hem het meest heeft geraakt, krijgt hij nauwelijks een woord uit zijn mond. De emoties overvallen hem.

Vooral de eenvoud waarmee de gezinnen leven, blijft hem bij. Mensen die nauwelijks iets bezitten, maar delen wat ze hebben en daar zichtbaar gelukkig mee zijn. „Delen is vermenigvuldigen”, zegt Fedor. Een uitspraak die volgens hem precies weergeeft wat hij in Guatemala heeft ervaren.

Terug in Nuenen laat die ervaring hem niet los. „Je raakt het niet meer kwijt”, vertelt hij. Het verlangen om opnieuw iets voor anderen te betekenen is zo groot dat hij hoopt voortaan iedere anderhalf à twee jaar mee te gaan op bouwreis.

Op 21 november vertrekt Fedor opnieuw, ditmaal met veertien deelnemers van Bouwteam Nuenen naar Mulima, in het noorden van Zuid-Afrika. Daar helpen ze lokale vakmensen bij de bouw van stenen woningen voor gezinnen die onder meer in kwetsbare onderkomens van golfplaten leven. Het team wil bijdragen aan minstens zes huizen.

Een stevig huis biedt volgens Fedor vooral vrouwen die alleen voor kinderen zorgen meer veiligheid en geborgenheid. Het is een plek van waaruit een gezin verder kan bouwen aan zijn toekomst.

HomePlan werkt in Mulima met lokale partners, die volgens Fedor bepalen welke gezinnen een woning nodig hebben. De stenen komen uit een plaatselijke steenfabriek die ook werkgelegenheid biedt. Zo blijft de bijdrage niet beperkt tot de dagen waarop vrijwilligers aanwezig zijn.

Die vraag heeft Fedor ook uit zijn omgeving gekregen. De vrijwilligers betalen hun reis en verblijf zelf. Voor de bouw zamelt de groep geld in met donaties, de verkoop van zelfgemaakte vogelhuisjes en benefietactiviteiten.

Maar voor Fedor zit de waarde van de reis ook in het contact met de gezinnen en lokale bouwers. „Dat gevoel is niet uit te leggen. Je moet daar geweest zijn en je moet dat meegemaakt hebben om dat echt te begrijpen”, zegt hij.

Het bouwteam krijgt steun van zowel bedrijven als particulieren. Fedor vertelt over een echtpaar uit Geldrop dat bij hun diamanten huwelijk donaties vroeg in plaats van cadeaus. Dat leverde een heel mooi bedrag op.

Maar ook een tientje telt. De ene deelnemer zamelt duizenden euro's in, de ander veel minder. „Het gaat om het gezamenlijke doel”, benadrukt Fedor. En wie twijfelt of zijn donatie goed terechtkomt, mag hem daarop aanspreken. Fedor belooft na terugkomst persoonlijk met foto's te laten zien wat er met het ingezamelde geld is gedaan.

Wanneer is zijn tweede bouwreis geslaagd? Voor Fedor is dat als hij opnieuw met eigen ogen heeft gezien dat zijn inzet iets voor anderen heeft betekend. Hij herinnert zich nog goed de woorden van een reisbegeleider in Guatemala: „We hebben het verschil in de wereld niet gemaakt, maar voor die families wel een wereld van verschil.”

Het beeld van die twee families, samen onder één klein dak in Guatemala, is Fedor altijd bijgebleven. In Zuid-Afrika hoopt hij opnieuw bij te dragen aan iets wat voor zoveel mensen vanzelfsprekend is: een plek die je thuis kunt noemen.

Fedor steunen? Wie wil bijdragen aan de bouw van veilige woningen in Zuid-Afrika, kan doneren via zijn persoonlijke actiepagina bij Stichting HomePlan. Ook een kleine bijdrage helpt.