Italiaanse miljardairsfamilie vergroot invloed bij Philips en kan belang nog verder opvoeren

De Italiaanse Agnelli-familie krijgt via investeringsmaatschappij Exor meer ruimte om haar positie bij het van oorsprong Eindhovense Philips uit te bouwen. Het maximale aandelenbelang mag stijgen van 20 naar 22 procent. Zelfs daar hoeft het niet bij te blijven: met toestemming van de raad van commissarissen kan Exor in de toekomst nog verder uitbreiden.

Exor is al veruit de grootste aandeelhouder van Philips. De investeringsmaatschappij van de familie achter onder meer Fiat en Ferrari bezit momenteel ongeveer 19 procent van de aandelen. Philips en Exor hebben hun langlopende samenwerking nu aangepast, waardoor de Italianen ruimte krijgen om nog eens enkele procentpunten bij te kopen.

Daarbij verandert de formele bestuurlijke verhouding vooralsnog niet. Exor houdt het recht om één kandidaat voor te dragen voor de raad van commissarissen. Wil de investeerder boven de nieuwe grens van 22 procent uitkomen, dan moet de raad van commissarissen van Philips daar eerst toestemming voor geven.

De verdere toenadering tussen Philips en zijn grootste aandeelhouder is ook van betekenis voor topman Roy Jakobs. Hij staat sinds oktober 2022 aan het roer van Philips en werd in mei van dit jaar door de aandeelhouders herbenoemd. Zijn nieuwe termijn loopt tot 2030.

Jakobs trad aan in een bijzonder moeilijke periode. Philips zat midden in de crisis rond de teruggeroepen slaapapneu- en beademingsapparaten, terwijl de beurswaarde van het concern fors was gedaald. Het herstellen van vertrouwen, verbeteren van de winstgevendheid en sterker concentreren op gezondheidstechnologie werden belangrijke onderdelen van de nieuwe koers.

Dat Exor zijn belang niet afbouwt maar juist ruimte krijgt om verder uit te breiden, kan worden gezien als steun voor die strategie. Philips zelf stelt dat de nieuwe afspraken aansluiten bij het plan voor 2026 tot en met 2028, waarin winstgevende groei, innovatie en een strakkere uitvoering centraal staan. Ook Exor heeft opnieuw duidelijk gemaakt voor de lange termijn bij Philips betrokken te willen blijven.

De relatie tussen Philips en de Agnelli-familie begon in augustus 2023. Exor dook toen vrijwel uit het niets op met een belang van ruim 15 procent. Met de investering was ongeveer 2,6 miljard euro gemoeid.

Opvallend was vooral de manier waarop dat aandelenpakket tot stand kwam. Exor bezat aanvankelijk zelf minder dan 3 procent van Philips, maar maakte bij de verdere opbouw gebruik van een financiële constructie waarbij zakenbank Goldman Sachs betrokken was. Daardoor kon een veel groter pakket worden opgebouwd voordat de volledige omvang daarvan voor de markt zichtbaar werd.

Sindsdien hebben de Italianen hun positie stap voor stap uitgebreid. In 2024 steeg het belang naar ruim 17,5 procent en in 2025 naar ongeveer 19 procent. Sinds Exor in augustus 2023 de grootste aandeelhouder werd, is de beurskoers van Philips per saldo met bijna een kwart gestegen.

Ook de bedrijfsresultaten zijn verbeterd. Philips boekte in het tweede kwartaal van 2026 een omzet van 4,4 miljard euro, waarbij de vergelijkbare omzet met 4 procent toenam. Het concern handhaafde zijn verwachting voor een vergelijkbare omzetgroei van 3 tot 4,5 procent over heel 2026.

De verwachte aangepaste EBITA-marge ligt inmiddels op 13,5 tot 14 procent. Philips rekent daarnaast op een vrije kasstroom van 1,5 tot 1,7 miljard euro. Een Amerikaanse teruggave van eerder betaalde invoerheffingen speelt daarbij wel een belangrijke rol.

Onder Jakobs richt het concern zich vrijwel volledig op gezondheidstechnologie. Philips verdient onder meer geld met medische beeldvorming, echografie, patiëntmonitoring, beeldgestuurde behandelingen, medische software en persoonlijke gezondheidsproducten. Kunstmatige intelligentie krijgt binnen nieuwe medische systemen een steeds grotere rol.

Hoewel Philips tegenwoordig vanuit Amsterdam wordt bestuurd, blijft de band met Eindhoven sterk. Het bedrijf werd in 1891 in Eindhoven opgericht door Gerard Philips en zijn vader Frederik. Wat begon met de productie van gloeilampen groeide uit tot een internationaal industrieconcern dat een enorme invloed kreeg op de ontwikkeling van Eindhoven en de omliggende regio.

Ook 135 jaar later is Philips nog altijd daadwerkelijk in de regio aanwezig. Het bedrijf beschikt over innovatieactiviteiten op de High Tech Campus in Eindhoven en over een groot centrum voor medische technologie in Best. In juni en juli van dit jaar organiseerde Philips vanuit zijn Innovation Campus Eindhoven en de locatie in Best nog internationale bijeenkomsten over kunstmatige intelligentie en medische innovaties.

Daarmee is Philips niet langer een Eindhovens concern in bestuurlijke zin, maar zijn de historische en technologische banden met de regio nog altijd nadrukkelijk aanwezig.

De relatie met Exor is bovendien zichtbaar in de raad van commissarissen. Benoît Ribadeau-Dumas werd in 2024 op voordracht van Exor commissaris bij Philips.

Zijn positie binnen het Italiaanse investeringsbedrijf is inmiddels nog belangrijker geworden. Sinds 1 juli van dit jaar is Ribadeau-Dumas Deputy Chief Executive Officer van Exor en daarmee de tweede man onder topman John Elkann. Hij blijft daarnaast commissaris bij Philips.

Dat maakt hem een belangrijke schakel tussen de grootste aandeelhouder en het toezicht op Philips. De overige bestuurlijke afspraken veranderen door de verhoging van het maximale aandelenbelang echter niet.

Exor is het investeringsvehikel van een van de bekendste industriële families van Europa. De Agnelli-dynastie bouwde haar vermogen vanaf het einde van de negentiende eeuw op rond Fiat. Tegenwoordig worden de investeringen geleid door John Elkann, kleinzoon van de beroemde Fiat-bestuurder Gianni Agnelli.

Exor heeft grote belangen in onder meer Ferrari, Stellantis, landbouwmachinefabrikant CNH en Philips. Ook voetbalclub Juventus behoort tot de investeringen van de familie. Philips is inmiddels een van de belangrijkste beursgenoteerde belangen in de portefeuille.

Tegelijkertijd maakt Exor kapitaal vrij voor nieuwe grote investeringen. De investeerder verwacht miljarden vrij te spelen met de verkoop van belangen, waaronder het belang in vrachtwagenfabrikant Iveco. Exor heeft eerder aangegeven dat dit ruimte moet bieden voor nieuwe investeringen van een omvang die vergelijkbaar kan zijn met de stap die enkele jaren geleden bij Philips werd gezet.

De verhoging van de grens bij Philips past in dat beeld. De Agnelli-familie stapte drie jaar geleden binnen toen het concern midden in een zware crisis zat. Nu Philips financieel terrein heeft teruggewonnen, kiest zijn grootste aandeelhouder niet voor de uitgang. De Italianen creëren juist ruimte om hun miljardenbelang verder te vergroten.