EINDHOVEN – Op het VDMA-terrein midden in Eindhoven is tijdens werkzaamheden een Duitse vliegtuigbom uit de Tweede Wereldoorlog gevonden. De Explosieven Opruimingsdienst Defensie doet woensdag 16 september aanvullend onderzoek naar het explosief. Een gebied van zestig meter rond de bom wordt daarvoor tijdelijk afgezet. Voor de omgeving bestaat op dit moment geen direct gevaar.
De bom kwam vorige week aan het licht tijdens werkzaamheden op het terrein tussen onder meer de Vestdijk en Raiffeisenstraat. Het explosief kan nog niet worden geruimd, omdat eerst moet worden vastgesteld welk type ontsteking aanwezig is. Dat is bepalend voor de manier waarop de bom uiteindelijk veilig kan worden behandeld en verwijderd.
Specialisten van de EOD maken woensdag tussen 09.00 en 13.00 uur röntgenfoto's van het explosief. Daarmee moet meer duidelijkheid ontstaan over de constructie en vooral de ontsteking van de vliegtuigbom.
Gebied van zestig meter afgezet
Tijdens het röntgenonderzoek mag binnen een straal van zestig meter niemand buiten aanwezig zijn. Die tijdelijke veiligheidsmaatregel heeft niet te maken met een verhoogd ontploffingsgevaar, maar met de straling die bij het maken van de röntgenbeelden wordt gebruikt.
De gemeente zet het gebied daarom gedurende het onderzoek af. Bewoners en mensen die in gebouwen binnen de afzetting werken, hoeven het gebied niet te verlaten. Zij mogen binnenblijven. Volgens de gemeente levert het onderzoek voor mensen die zich binnen bevinden geen gevaar op.
Omwonenden en bedrijven die met de maatregel te maken krijgen, zijn vooraf per brief geïnformeerd.
Ruiming volgt later
Wanneer de vliegtuigbom daadwerkelijk wordt verwijderd, is nog niet bekend. Eerst moet de EOD aan de hand van het onderzoek vaststellen met welke ontsteking het explosief is uitgerust. Daarna kan worden bepaald hoe de ruiming moet worden uitgevoerd en welke veiligheidsmaatregelen daarbij noodzakelijk zijn.
Dat kan betekenen dat bij de uiteindelijke ruiming opnieuw een deel van de Eindhovense binnenstad moet worden afgezet. Hoe groot een eventueel veiligheidsgebied wordt, kan pas worden bepaald wanneer meer over de bom bekend is.
De EOD wordt jaarlijks duizenden keren ingezet voor het identificeren en ruimen van explosieven. Een groot deel daarvan bestaat nog altijd uit munitie en bommen uit de Tweede Wereldoorlog.
Oorlogsverleden duikt opnieuw op
De vondst krijgt op deze locatie een bijzondere historische lading. Het voormalige Van der Meulen-Ansemscomplex, waaraan het VDMA-terrein zijn naam ontleent, werd zelf getroffen tijdens het Duitse bombardement op Eindhoven van 19 september 1944. Daarbij raakte het complex beschadigd en ging de toenmalige voorbouw verloren.
Dat bombardement vond plaats één dag nadat Eindhoven was bevrijd. Duitse bommenwerpers vielen de stad in de avond aan en veroorzaakten grote verwoestingen in het centrum. Of de nu aangetroffen vliegtuigbom daadwerkelijk tijdens die aanval is afgeworpen, is niet vastgesteld. Daarvoor is nader onderzoek naar het explosief nodig.
Tweede vliegtuigbom in korte tijd
Het is bovendien niet de eerste keer in korte tijd dat bij grote bouwwerkzaamheden in de Eindhovense binnenstad een vliegtuigbom wordt aangetroffen. Eind 2025 werd bij het Stationsplein een Britse vliegtuigbom van 500 pond ontdekt. Dat explosief bleef maandenlang veiliggesteld liggen en werd in juni van dit jaar door de EOD verwijderd. De bom werd vervolgens op de Oirschotse Heide gecontroleerd tot ontploffing gebracht.
Grote herontwikkeling VDMA
Op het VDMA-terrein wordt gewerkt aan een omvangrijke herontwikkeling van dit deel van de binnenstad. Begin september kwam er na een uitspraak van de Raad van State definitief ruimte om verder te gaan met de eerste fase. Daarin zijn twee nieuwe gebouwen voorzien met gezamenlijk ongeveer 346 woningen en short-stayeenheden.
Of de vondst van de Duitse vliegtuigbom gevolgen heeft voor de verdere bouwplanning, is vooralsnog niet bekend. Eerst staat het onderzoek van woensdag centraal.