Geweigerde reizigers Eindhoven Airport belanden regelmatig in detentiecentrum

EINDHOVEN – Een vliegreis naar Eindhoven kan voor buitenlandse passagiers een onverwachte wending krijgen wanneer zij niet door de grenscontrole komen. Omdat Eindhoven Airport 's nachts gesloten is en geen speciale verblijfsruimte heeft voor geweigerde reizigers, worden zij regelmatig overgebracht naar een detentiecentrum bij Schiphol. In 2026 overkwam dat volgens in oktober gemelde cijfers al 147 personen.

Wie op Eindhoven Airport vanuit een land buiten het Schengengebied arriveert, krijgt te maken met een controle door de Koninklijke Marechaussee. Daarbij wordt vastgesteld of de reiziger aan de voorwaarden voldoet om Nederland binnen te komen. Ontbrekende reisdocumenten, een ongeldig visum of onduidelijkheid over het reisdoel kunnen aanleiding zijn om iemand de toegang te weigeren.

Normaal gesproken moet een geweigerde reiziger zo snel mogelijk terugkeren. In de praktijk levert dat op de Eindhovense luchthaven problemen op. Vliegtuigen staan er doorgaans relatief kort aan de grond, waardoor het toestel waarmee iemand aankwam vaak alweer vertrokken is voordat de grenscontrole en de verdere afhandeling zijn afgerond.

Een belangrijk knelpunt zijn de beperkte openingstijden van Eindhoven Airport. De passagiersterminal is dagelijks geopend van 04.30 tot 23.00 uur. Buiten die uren kunnen geweigerde reizigers niet op de luchthaven verblijven.

Op Schiphol bestaat daarvoor een afzonderlijke voorziening. Passagiers die Nederland niet mogen binnenkomen, kunnen daar onder toezicht verblijven terwijl hun terugreis wordt geregeld. Ze hebben binnen de aangewezen ruimte bewegingsvrijheid, zonder dat zij officieel tot het land worden toegelaten.

Eindhoven beschikt niet over een vergelijkbare opvangmogelijkheid. Daardoor wordt bij een noodzakelijke overnachting regelmatig gekozen voor grensdetentie. De betrokken reiziger wordt dan overgebracht naar het Justitieel Complex Schiphol.

De gevolgen zijn zichtbaar in de aantallen. In 2025 werden 185 geweigerde passagiers vanaf Eindhoven overgebracht naar het detentiecomplex. Voor 2026 stond de teller volgens cijfers die in oktober naar buiten kwamen op 147 personen.

Het gaat om een bestuursrechtelijke maatregel en niet om een gevangenisstraf. Betrokkenen hoeven geen strafbaar feit te hebben gepleegd. Hun vrijheid wordt beperkt vanwege de grensbewaking en het organiseren van de terugkeer.

Toch kan het verblijf in een detentiecentrum meerdere dagen duren. Dat hangt onder meer af van beschikbare vluchten, de bestemming en de mogelijkheden om iemand eerder te laten vertrekken.

De werkwijze van de overheid is inmiddels in verschillende rechtszaken beoordeeld. Daaruit blijkt dat het ontbreken van een geschikte wachtruimte op Eindhoven Airport een belangrijke rol speelt bij beslissingen over grensdetentie.

Dat betekent echter niet dat vrijheidsontneming automatisch is toegestaan. De overheid moet per situatie beoordelen of minder ingrijpende maatregelen mogelijk zijn.

In mei 2026 kreeg een Pakistaanse reiziger die via Eindhoven naar België wilde doorreizen gelijk van de rechtbank. Hoewel hem terecht de toegang tot het Schengengebied was geweigerd, was onvoldoende onderzocht of hij eerder kon terugvliegen of op een andere manier zijn vertrek kon afwachten.

De man had vier dagen in detentie doorgebracht en kreeg daarvoor een schadevergoeding van 480 euro.

In een andere zaak, uit augustus 2026, oordeelde de rechtbank juist dat grensdetentie wel gerechtvaardigd was. Een geweigerde reiziger moest twee nachten overbruggen voordat hij naar Istanbul kon terugvliegen. De rechter vond in dat geval dat de overheid voldoende redenen had om geen lichtere maatregel toe te passen.

De situatie speelt terwijl Eindhoven Airport bezig is met een omvangrijke uitbreiding van de terminal. Het project moet in 2027 worden afgerond. Daarbij wordt ook het gedeelte voor reizigers van en naar landen buiten het Schengengebied groter.

In de bekendgemaakte uitbreidingsplannen wordt echter geen specifieke verblijfsvoorziening voor geweigerde passagiers genoemd.

Daarmee blijft de vraag bestaan of de groeiende luchthaven in de toekomst zelf een oplossing kan bieden voor reizigers die tijdelijk niet verder kunnen. Een afzonderlijke verblijfsruimte zou mogelijk kunnen voorkomen dat mensen uitsluitend vanwege logistieke beperkingen naar een detentiecentrum moeten worden vervoerd.

Voorlopig blijft de combinatie van korte vliegtuigstops, beperkte openingstijden en het ontbreken van geschikte opvang een knelpunt bij de grensafhandeling op Eindhoven Airport.