EINDHOVEN – Wie thuis nog een gouden ketting, armband of oude munten heeft liggen, bezit mogelijk aanzienlijk meer waarde dan enkele weken geleden. De goudprijs maakte in augustus een opvallende sprong. Een kilo puur goud ging van ongeveer 112.600 euro aan het begin van de maand naar ruim 128.000 euro op het hoogste punt. Daarna zakte de koers weer terug. De flinke bewegingen maken goud opnieuw interessant voor zowel verkopers als beleggers.
Voor Eindhovenaren is de ontwikkeling niet alleen iets van internationale financiële markten. In de stad zijn meerdere juweliers en gespecialiseerde goudinkopers actief, onder meer rond de Leenderweg, Piuslaan, Flight Forum en Winkelcentrum Woensel. Daarnaast kan goud steeds vaker volledig of gedeeltelijk via internet worden gekocht of verkocht.
Daardoor vertaalt een koersbeweging op de internationale goudmarkt zich vrijwel onmiddellijk naar andere bedragen per gram in Eindhoven.
Honderden euro's verschil bij een sieraad
Op 1 augustus lag de waarde van puur 24-karaats goud rond 112,60 euro per gram. Rond 25 augustus werd tijdelijk meer dan 128 euro per gram aangetikt. Dat is een stijging van ongeveer 14 procent in nog geen maand.
Ook bij sieraden van een lager karaat kan het verschil daardoor behoorlijk oplopen. Veel gouden sieraden in Nederland zijn gemaakt van 14 karaat goud. Dat bestaat voor 58,5 procent uit puur goud.
Bij de goudprijs van begin augustus vertegenwoordigde één gram 14-karaats goud theoretisch ongeveer 66 euro aan goud. Op het hoogste punt van augustus was dat ongeveer 75 euro.
Bij een hoeveelheid van 50 gram 14-karaats goud scheelt dat rond de 460 euro aan theoretische goudwaarde.
Voor 18-karaats goud is het verschil nog groter. Daarbij ging de theoretische materiaalwaarde in dezelfde periode van ongeveer 84 naar ruim 96 euro per gram.
Dat wil overigens niet zeggen dat een consument dat bedrag daadwerkelijk van een goudinkoper ontvangt. Handelaren houden rekening met onder meer verwerking, smeltkosten en marge. Stenen en andere materialen tellen bovendien niet automatisch mee als goudgewicht.
Andersom kan een bijzonder, antiek of kostbaar merksieraad juist méér waard zijn dan alleen de waarde van het goud waarvan het is gemaakt.
Van 112.000 naar 128.000 euro
De goudprijs kende in augustus meerdere stevige bewegingen. Vooral vanaf de eerste week liep de koers snel op. Op 25 augustus lag de prijs in euro's rond 128.400 euro per kilo.
Daarna draaide de markt. Aan het einde van augustus was een kilo nog ongeveer 123.100 euro waard.
Ook in de eerste dagen van september blijft de markt onrustig. Donderdag 3 september bewoog de prijs opnieuw richting ongeveer 124.000 euro per kilo. Internationaal steeg goud die dag met meer dan 2 procent.
Daarmee is in korte tijd een markt ontstaan waarin verschillen van duizenden euro's per kilo geen uitzondering zijn.
Amerika speelt hoofdrol
Een belangrijk deel van de onrust komt uit de Verenigde Staten.
De Amerikaanse staatsschuld passeerde in augustus voor het eerst de grens van 40 biljoen dollar. Tegelijkertijd probeert het Amerikaanse ministerie van Financiën de markt voor staatsleningen beter te laten functioneren.
Het ministerie maakte in augustus bekend de terugkoop van bepaalde langlopende staatsobligaties aanzienlijk te vergroten. Vanaf september wordt bij sommige operaties minimaal twee keer zoveel opgekocht als voorheen.
Voor financiële markten zijn dergelijke ingrepen belangrijk. Beleggers kijken niet alleen naar de omvang van de Amerikaanse schuld, maar ook naar de vraag hoe de Verenigde Staten die schuld blijven financieren en wat dat uiteindelijk betekent voor de waarde van de dollar.
Wanneer twijfel over valuta, inflatie of overheidsfinanciën toeneemt, profiteert goud daar regelmatig van. Het edelmetaal wordt al eeuwen gebruikt als manier om vermogen buiten reguliere valuta te bewaren.
Maar rente kan goud juist raken
Tegelijkertijd werkt een andere Amerikaanse ontwikkeling precies de andere kant op.
Federal Reserve-voorzitter Kevin Warsh maakte eind augustus tijdens de jaarlijkse bijeenkomst van centrale bankiers in Jackson Hole duidelijk dat de strijd tegen inflatie nog niet voorbij is. De Amerikaanse centrale bank houdt de mogelijkheid van een renteverhoging nadrukkelijk open wanneer de inflatie onvoldoende afneemt.
Dat is doorgaans minder gunstig voor goud.
Goud levert zelf namelijk geen rente op. Wanneer spaargeld en staatsobligaties een hogere rente bieden, worden die beleggingen aantrekkelijker ten opzichte van edelmetaal.
Na de uitspraken van Warsh liep de verwachting dat de Amerikaanse rente opnieuw zou worden verhoogd snel op. De goudprijs leverde daarop een deel van de eerdere winst weer in.
Donderdag kwam er opnieuw beweging in de andere richting, nadat een andere bestuurder van de Federal Reserve aangaf dat een renteverhoging niet vanzelfsprekend is wanneer de inflatie verder afkoelt. Goud schoot vrijwel direct weer omhoog.
Midden-Oosten zorgt voor extra onzekerheid
Daar bovenop komen de spanningen in het Midden-Oosten. Nieuwe confrontaties tussen de Verenigde Staten en Iran hebben de olieprijs opnieuw omhooggestuwd.
Dat zorgt voor een ingewikkelde situatie. Geopolitieke onzekerheid kan beleggers naar goud drijven, terwijl een hogere olieprijs tegelijkertijd de inflatie kan aanwakkeren. Centrale banken kunnen daarop weer reageren met hogere rente, wat goud juist minder aantrekkelijk maakt.
Juist die tegengestelde krachten verklaren waarom de goudprijs momenteel zo sterk op economisch en politiek nieuws reageert.
Vergelijken kan honderden euro's schelen
Voor Eindhovenaren die overwegen oud goud te verkopen, is de hoge koers daarom maar een deel van het verhaal.
De prijs die een goudinkoper biedt, kan per onderneming verschillen. Niet iedere handelaar rekent dezelfde marge en ook de methode waarmee goud wordt getest en gewogen kan verschillen. Bij grotere hoeveelheden kunnen verschillen van enkele euro's per gram al snel oplopen tot honderden euro's.
Het is daarom verstandig vooraf het karaat en het gewicht te kennen en bij meerdere partijen te vragen welk bedrag daadwerkelijk per gram wordt uitbetaald. Daarbij moet duidelijk zijn of nog kosten of commissies worden ingehouden.
Wie oude sieraden bezit, hoeft bovendien niet alleen naar de smeltprijs te kijken. Zeker bij antieke sieraden, bekende merken, bijzondere horloges of stukken met edelstenen kan verkoop als compleet object meer opleveren dan verkoop voor alleen het goud.
September kan opnieuw onrustig worden
De kans is groot dat de rust op de goudmarkt voorlopig nog niet terugkeert. Vrijdag 4 september verschijnen nieuwe cijfers over de Amerikaanse arbeidsmarkt. Op 11 september volgen belangrijke inflatiecijfers.
Daarna neemt de Amerikaanse centrale bank op 15 en 16 september een nieuw rentebesluit.
Voor een gouden ring in Eindhoven lijken dat gebeurtenissen op grote afstand. Toch kunnen juist die cijfers binnen enkele seconden bepalen wat diezelfde ring hier per gram waard is.