Vakantie bijna voorbij: zo verdienden jongeren in Eindhoven deze zomer hun geld

EINDHOVEN - De laatste dagen van de zomervakantie zijn aangebroken. Nog even uitslapen, eropuit trekken of een laatste dienst draaien en voor veel Eindhovense scholieren begint het gewone ritme weer. Voor een flinke groep jongeren betekenden de afgelopen weken niet alleen vakantie vieren. Er werd ook gewerkt. Achter de kassa, tussen de schappen, op het terras of in de keuken. Opvallend genoeg is augustus juist de maand waarin jongeren gemiddeld de minste uren werken.

Eindhoven telt ruim 36.000 inwoners tussen de 15 en 25 jaar. Lang niet iedereen daarvan zit nog op school en ook niet iedere jongere heeft een bijbaan, maar jongeren vormen wel een belangrijke groep op de lokale arbeidsmarkt.

Dat is tijdens de zomermaanden goed te merken. In winkels, supermarkten, horecazaken en andere bedrijven worden jongeren ingezet om vakantieperiodes van vast personeel op te vangen of om extra drukte aan te kunnen.

Toch betekent zes weken geen school bepaald niet dat jongeren ook zes weken lang zoveel mogelijk werken.

Vooral juli blijkt een maand waarin jongeren flink wat uren maken. In de afgelopen jaren werkten jongeren van 15 tot 25 jaar in die maand gemiddeld 18,4 uur per week.

In augustus zakt dat gemiddelde naar 16,1 uur per week. Daarmee is augustus zelfs de maand waarin jongeren gemiddeld de minste uren werken.

Dat lijkt opmerkelijk. De scholen zijn immers nog gesloten en jongeren hebben dus in theorie alle tijd om extra diensten te draaien.

Maar de werkelijkheid van de zomervakantie is anders.

Een deel van de jongeren werkt aan het begin van de vakantie extra veel en gaat later zelf op vakantie. Ook festivals, dagjes weg, vrienden en een paar weken helemaal niets hoeven, concurreren met het werkrooster.

Het geld voor de vakantie wordt zo soms eerst verdiend, om een paar weken later weer te worden uitgegeven.

Wie deze zomer door Eindhoven liep, hoefde niet lang te zoeken naar jonge werknemers.

In supermarkten zijn jongeren nog altijd vertrouwde gezichten. Ze vullen vakken, verwerken vracht of zitten achter de kassa. Voor veel scholieren is het een van de eerste plekken waar ze betaald werk doen.

Ook de horeca is een belangrijke werkgever. Zeker in een stad met een groot centrum en veel cafés, restaurants en terrassen zijn jonge medewerkers in de zomermaanden overal te vinden.

Landelijk werkt ongeveer twaalf procent van de werkende jongeren als vakkenvuller, lader of losser. Nog eens ongeveer elf procent werkt als kelner of barpersoneel.

Ook verkoopmedewerkers, kassamedewerkers, keukenhulpen en schoonmakers behoren tot de beroepen waarin relatief veel jongeren werken.

Het zijn functies die goed aansluiten bij jongeren die tijdelijk extra beschikbaar zijn en na de vakantie weer terug moeten naar school of studie.

Voor Eindhoven speelt mee dat de stad een grote studentenpopulatie heeft en veel horeca, winkels en andere dienstverlenende bedrijven telt.

Een bijbaan is daardoor voor veel jongeren relatief dichtbij te vinden.

Hoewel Eindhoven vooral bekendstaat om technologie, design en grote hightechbedrijven, begint de eerste werkervaring voor veel jongeren op een heel andere plek.

Niet achter een computer in een technologisch bedrijf, maar met een dienblad op een terras, een kassalade in een winkel of een rolcontainer vol boodschappen in een supermarkt.

Juist die eerste banen leren jongeren vaak de basis van het werkende leven: op tijd komen, afspraken nakomen, omgaan met klanten en samenwerken met collega's.

Binnen de groep van 15 tot 25 jaar bestaan grote verschillen.

Een 15-jarige scholier die enkele uren per week vakken vult, valt in dezelfde statistische groep als een 24-jarige die mogelijk al bijna volledig werkt.

Dat verschil is duidelijk terug te zien in het aantal gewerkte uren.

Een werkende 15-jarige komt in juli gemiddeld uit op 7,6 uur per week. Bij een 24-jarige ligt dat gemiddelde rond de 25 uur.

Ook het salaris verschilt sterk per leeftijd.

Sinds 1 juli bedraagt het wettelijke minimumuurloon voor een 15-jarige €4,50. Een 16-jarige heeft minimaal recht op €5,17 per uur en een 17-jarige op €5,92.

Een 18-jarige ontvangt minimaal €7,50 per uur, een 19-jarige €8,99 en een 20-jarige €11,99. Vanaf 21 jaar geldt het volledige wettelijke minimumuurloon van €14,99.

Afhankelijk van werkgever en cao kan het werkelijke salaris hoger liggen.

Voor sommige Eindhovense jongeren loopt de vakantieperiode straks ten einde, maar blijft de werkgever.

Wie tijdens de zomer goed bevalt, kan na de vakantie vaak blijven voor een avond, zaterdag of zondag. De tijdelijke vakantiekracht verandert dan vanzelf in een vaste bijbaan.

Voor werkgevers is dat aantrekkelijk. Ze hebben iemand die het bedrijf inmiddels kent en niet opnieuw hoeft te worden ingewerkt. Voor jongeren betekent het een vast inkomen naast school of studie.

Voor anderen eindigt het werk juist zodra de vakantie voorbij is.

Daarmee komt ook een einde aan weken waarin soms veel meer uren werden gemaakt dan tijdens het schooljaar mogelijk is.

De zomervakantie in regio Zuid loopt nog tot en met zondag 23 augustus. Daarna beginnen voor veel scholieren in Eindhoven de lessen weer.

De komende dagen worden daarmee ook de laatste echte dagen van het zomerse werkrooster.

Vanaf volgende week moeten werkgevers opnieuw rekening houden met schooltijden, colleges, huiswerk en andere verplichtingen.

Voor sommige jongeren betekent dat afscheid nemen van collega's die aan het begin van de zomer nog onbekenden waren. Voor anderen verandert alleen het rooster.

En wie deze zomer voor het eerst een vakantiebaantje had, houdt er waarschijnlijk meer aan over dan alleen het geld.

Een eerste loonstrook. Een eerste leidinggevende. Leren dat een dienst van acht uur behoorlijk lang kan duren. Maar ook ontdekken hoe het voelt om zelf geld te verdienen.

De zomervakantie is daarmee voor veel Eindhovense jongeren niet alleen een periode van vrij zijn.

Het is ook ieder jaar opnieuw een eerste kennismaking met het werkende leven.