Veel werk, maar weinig zekerheid voor Eindhovense zzp’er

EINDHOVEN – Wie als zelfstandige in Eindhoven werkt, bevindt zich in een van de sterkste arbeidsmarkten van Nederland. Personeel blijft schaars, technische kennis is gewild en ook voor ICT’ers en zakelijke specialisten is volop werk. Toch betekent die vraag niet automatisch dat zzp’ers maanden vooruit weten wat ze gaan verdienen. Juist daarin zit de opvallende tegenstelling van de huidige zzp-markt.

Uit nieuw onderzoek onder bijna 17.000 zelfstandigen blijkt dat 42 procent minder dan drie maanden vooruit zicht heeft op werk of omzet. Opvallend genoeg zegt ruim driekwart van juist die groep dat er wél veel vraag is naar hun diensten. Een volle agenda voor de komende weken blijkt dus iets heel anders dan zekerheid voor de rest van het jaar.

Voor Eindhoven is dat een relevant beeld. De stad en regio hebben een omvangrijke groep zelfstandigen. Volgens de meest recente gemeentelijke CBS-cijfers werkte in 2024 ongeveer 13 procent van de werkende Eindhovenaren als zzp’er. Een jaar eerder waren er bovendien ongeveer 15.300 Eindhovenaren voor wie inkomen uit zelfstandig werk de belangrijkste inkomstenbron was. Die laatste groep is breder dan alleen zzp’ers.

Kijken we naar heel Brainport Eindhoven, dan wordt de omvang nog duidelijker. Van de circa 448.000 werkenden in de regio valt 14,7 procent onder zzp. Omgerekend gaat het om ongeveer 66.000 zelfstandigen.

Dat grote aandeel staat tegenover een arbeidsmarkt die nog altijd krap is. Bedrijven in Zuidoost-Brabant hebben vooral moeite om mensen te vinden in onder meer techniek, ICT, zorg en verschillende dienstverlenende beroepen. Voor zelfstandigen levert die schaarste kansen op, maar de manier waarop opdrachten worden verstrekt verandert.

De strengere controle op schijnzelfstandigheid speelt daarbij een steeds grotere rol. Arbeidsmarktprognoses voorzien dat het totale aantal banen in Zuidoost-Brabant de komende jaren groeit, maar dat het aantal banen voor zelfstandigen juist afneemt. Een deel van het werk verschuift richting dienstverbanden. Vooral in sectoren waarin zzp’ers langdurig vrijwel uitsluitend voor één opdrachtgever werken, wordt kritischer gekeken naar de arbeidsrelatie.

Voor Eindhoven zijn vooral de verschillen tussen beroepsgroepen interessant. Zelfstandigen in techniek en engineering hebben landelijk gemiddeld ongeveer 4,4 maanden werk in het vooruitzicht en 85 procent ervaart veel vraag. In ICT bedraagt de gemiddelde werkvoorraad eveneens 4,4 maanden en ervaart 81 procent veel vraag.

Bij zakelijke dienstverlening loopt het vooruitzicht gemiddeld op tot vijf maanden. Een sector als media en communicatie – eveneens duidelijk aanwezig in Eindhoven – steekt daar scherp tegen af. Daar bedraagt het gemiddelde zicht op werk en omzet slechts 2,8 maanden, terwijl 71 procent desondanks aangeeft voldoende vraag te ervaren.

Dat verschil laat zien waarom één cijfer voor ‘de Eindhovense zzp’er’ eigenlijk niet bestaat. Een zelfstandig installateur kan voortdurend nieuwe klussen binnenkrijgen die slechts enkele weken vooruit worden ingepland. Een IT-specialist kan maanden op één project zitten. Fotografen, ontwerpers en communicatiespecialisten werken weer vaker met kortere opdrachten.

Voor beginnende zelfstandigen is de onzekerheid groter. Landelijk heeft 55 procent van de ondernemers die korter dan een jaar actief zijn minder dan drie maanden vooruitzicht. Toch meldt 82 procent van die starters veel vraag naar het eigen werk.

Opvallend is ook dat ruim een derde van de starters het ondernemerschap combineert met een baan in loondienst. Bij ondernemers die al langer dan tien jaar actief zijn, doet nog maar ongeveer één op de acht dat.

Er zijn ook aanwijzingen dat ondernemers momenteel iets voorzichtiger zijn. Landelijk trok het aantal nieuwe bedrijven in het tweede kwartaal van 2026 weer aan, maar Noord-Brabant vormde daarop een uitzondering. Het aantal starters lag er ongeveer 2 procent lager dan een jaar eerder. Van alle starters in Nederland was 79 procent zzp’er.

Tegelijkertijd behoort Zuidoost-Brabant volgens de nieuwste prognoses nog steeds tot de regio's met de sterkste verwachte banengroei. Zelfs onder minder gunstige economische omstandigheden blijft de regio rond Eindhoven relatief sterk.

Voor Eindhovense zelfstandigen betekent dat voorlopig vooral één ding: werk lijkt er genoeg, maar langdurige zekerheid wordt schaarser. De markt verschuift van simpelweg zoveel mogelijk opdrachten aannemen naar een situatie waarin spreiding van klanten, zelfstandigheid binnen opdrachten en financiële reserves steeds belangrijker worden.