EINDHOVEN – Met het ontsteken van de bevrijdingsvlam op het Stadhuisplein is vrijdagavond een einde gekomen aan de jaarlijkse Bayeuxreis. Ad van den Boer kreeg de eer om in Eindhoven de vlam te ontsteken die vanuit het Franse Bayeux naar de Lichtstad was gebracht. Daarmee eindigde een dagenlange reis langs de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog en begon tegelijkertijd de jaarlijkse herdenking van de bevrijding van Eindhoven.
Na een tocht vanuit Normandië bereikte het bevrijdingsvuur vrijdag 18 september Eindhoven. De laatste kilometers vormden opnieuw een indrukwekkend schouwspel. Wielrenners, scholieren en begeleiders trokken samen met een colonne historische militaire voertuigen richting het centrum.
Via onder meer de Aalsterweg en het Stratumseind ging de stoet langs het Catharinaplein, de Markt, Rechtestraat en het Begijnenhof naar het Stadhuisplein. Daar stond de aankomst gepland rond het begin van de officiële herdenking om 19.30 uur.
Op het plein kwam de reis symbolisch tot een einde. Ad van den Boer ontstak daar de bevrijdingsvlam, waarmee het vuur dat vanuit Frankrijk was meegebracht opnieuw in Eindhoven brandde.
Tachtig jaar oude traditie
De reis tussen Bayeux en Eindhoven kent inmiddels een lange geschiedenis. In 1946 vertrokken voor het eerst Eindhovense wielrenners naar de Normandische stad om een bevrijdingsvuur mee terug te nemen. In 2026 wordt die traditie voor de tachtigste maal voortgezet.
Dat juist Bayeux een belangrijke rol speelt, is niet toevallig. De stad werd kort na de geallieerde landingen in Normandië in juni 1944 bevrijd en bleef daarbij grotendeels gespaard. Vanuit Normandië begon vervolgens de opmars die enkele maanden later ook Zuid-Nederland zou bereiken.
Op 18 september 1944 werd Eindhoven bevrijd. Sindsdien is die datum onlosmakelijk verbonden met de jaarlijkse herdenkingen in de stad.
De wielertocht vanuit Bayeux is in de afgelopen decennia uitgegroeid tot veel meer dan alleen een sportieve prestatie. Het vuur staat symbool voor vrijheid en voor het doorgeven van de herinnering aan een nieuwe generatie.
Bijna honderd Eindhovense scholieren mee
Die nieuwe generatie speelt tijdens de Bayeuxreis nadrukkelijk een hoofdrol. Dit jaar reisden ongeveer 92 leerlingen uit Eindhoven mee naar Normandië. Ze kwamen van het Frits Philips, SintLucas, Lorentz Casimir en het Eckart College.
Tijdens de reis bezochten de jongeren onder meer oorlogsbegraafplaatsen, musea, voormalige slagvelden en de landingsstranden. Op die plaatsen wordt duidelijk wat zich in 1944 in Normandië afspeelde en welke offers voorafgingen aan de bevrijding van grote delen van West-Europa.
Eindhovense scholieren reizen al sinds 1952 mee naar Bayeux. Het educatieve programma is daarmee zelf onderdeel geworden van de traditie.
De terugkeer naar Eindhoven is ieder jaar het afsluitende moment. Na dagen waarin de leerlingen geconfronteerd worden met verhalen over oorlog, bezetting en bevrijding, brengen ze het symbool van die vrijheid zelf mee naar huis.
Van Bayeux naar hartje Eindhoven
Voor de wielrenners begon de terugreis vanuit Frankrijk eerder deze week. Over een afstand van meer dan 600 kilometer werd het vuur richting Nederland gebracht. Onderweg wisselen de renners elkaar af om ervoor te zorgen dat de vlam Eindhoven bereikt.
Eenmaal in de stad veranderde de sportieve tocht in een ceremonieel defilé. Historische voertuigen, vaandeldragers, vertegenwoordigers van gilden, scholieren en deelnemers aan de Bayeuxreis trokken gezamenlijk naar het centrum.
Daar wachtte op het Stadhuisplein het moment waarvoor het vuur de lange reis had gemaakt.
Met het ontsteken van de vlam door Ad van den Boer werd een traditie voortgezet die generaties Eindhovenaren met elkaar verbindt.
Vrouwen in Verzet centraal
Na de aankomst verschoof het accent van de tocht naar de herdenking. Eindhoven staat dit jaar 82 jaar na de bevrijding stil bij de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog en bij de mensen die aan de bevrijding van de stad bijdroegen.
Het thema van de herdenking in 2026 is 'Vrouwen in Verzet'. Daarmee wordt aandacht gevraagd voor vrouwen die tijdens de Duitse bezetting verzetswerk verrichtten en wier aandeel in het verzet lange tijd minder zichtbaar is geweest. Burgemeester Jeroen Dijsselbloem hield tijdens de bijeenkomst zijn vrijheidstoespraak en ook jonge erfgoeddragers leverden een bijdrage aan het programma.
De plechtigheid begon met een minuut stilte. Ook was er muziek van Philharmonie Brainport.
Reis voorbij, vuur blijft branden
Voor de leerlingen, wielrenners en begeleiders zit de Bayeuxreis er daarmee op. De symboliek van het vuur gaat echter verder dan de aankomst op het Stadhuisplein.
Het bevrijdingsvuur dat vanuit Bayeux naar Eindhoven wordt gebracht, vormt onderdeel van een traditie die uiteindelijk ook verbonden is met de nationale viering van de vrijheid. Het Eindhovense vuur wordt gebruikt in de verbinding met Wageningen en de bevrijdingsvuren die rond 4 en 5 mei verder over Nederland worden verspreid.
Vrijdagavond was die lange geschiedenis even teruggebracht tot één moment op het Stadhuisplein.
Na honderden kilometers, tientallen historische locaties en dagen waarin een nieuwe generatie kennismaakte met het verhaal achter de vrijheid, bereikte de vlam haar bestemming.
En was het Ad van den Boer die haar in Eindhoven opnieuw liet branden.