Overname MediaMarkt wordt geopolitiek dossier: wat betekent dit voor Eindhoven?

EINDHOVEN – De geplande overname van het moederbedrijf van MediaMarkt door de Chinese internetgigant JD.com blijkt aanzienlijk ingewikkelder dan aanvankelijk werd verwacht. Wat begon als een miljardenovername in de Europese elektronicamarkt, is inmiddels uitgegroeid tot een dossier waarin ook staatssteun, persoonsgegevens en de verhouding tussen China en Europa een belangrijke rol spelen. Een nieuwe stap vanuit Beijing heeft de spanning woensdag verder opgevoerd. Voor de MediaMarkt-winkels in en rond Eindhoven verandert voorlopig niets.

Voor Eindhovense consumenten lijkt de kwestie op het eerste gezicht ver weg. De MediaMarkt aan de Boschdijktunnel draait gewoon door en ook de winkel die onder de naam MediaMarkt Eindhoven Ekkersrijt opereert, aan de noordkant van de stad in Son en Breugel, is normaal geopend. Toch maken beide winkels deel uit van een Europees concern waar achter de schermen een grote machtsverschuiving wordt voorbereid. MediaMarkt telt momenteel 54 vestigingen in Nederland.

Het draait om Ceconomy, het Duitse moederconcern achter MediaMarkt en Saturn. De Chinese onderneming JD.com kondigde in de zomer van 2025 aan het bedrijf te willen overnemen. Het bod bedraagt 4,60 euro per aandeel en waardeert Ceconomy op ongeveer 2,2 miljard euro.

JD.com is veel meer dan alleen een Chinese webwinkel. Het bedrijf beschikt over een omvangrijk logistiek netwerk en heeft veel ervaring met geautomatiseerde distributie, online verkoop en snelle levering. Met Ceconomy zou JD.com in één klap toegang krijgen tot meer dan duizend fysieke elektronicawinkels in Europa en een omvangrijke bestaande webwinkelorganisatie.

Onder aandeelhouders van Ceconomy kreeg het bod veel steun. Na afloop van de aanmeldingsperiode had JD.com ongeveer 59,8 procent van de aandelen achter zich gekregen. Samen met het belang van grootaandeelhouder Convergenta, die na de transactie 25,35 procent behoudt en met JD.com gaat samenwerken, vertegenwoordigen beide partijen ongeveer 85,2 procent van het bedrijf.

Maar aandelen binnenhalen is één ding. De onderneming daadwerkelijk mogen overnemen is iets anders.

De Nederlandse Autoriteit Consument & Markt onderzocht de voorgenomen overname al in 2025. De toezichthouder concludeerde dat er na de transactie voldoende concurrentie op de Nederlandse markt zou overblijven en gaf toestemming aan JD.com om zeggenschap over Ceconomy te verkrijgen.

Ook in Duitsland is inmiddels een belangrijke hindernis genomen. Daar kreeg de transactie groen licht na onderzoek naar onder meer nationale veiligheid en de bescherming van klantgegevens, zij het onder voorwaarden.

Daarmee is de zaak echter nog niet beslist. De grootste hobbel ligt momenteel in Brussel.

De Europese Commissie startte eind mei een diepgaand onderzoek naar de financiering en positie van JD.com. Brussel wil weten of het Chinese concern mogelijk financiële voordelen van de Chinese overheid heeft gekregen die de concurrentieverhoudingen binnen Europa kunnen verstoren.

Daarbij wordt onder meer gekeken naar mogelijke gunstige financiering, fiscale voordelen en andere vormen van steun. De vraag is niet alleen of dergelijke steun bestaat, maar ook of JD.com daarmee een voordeel heeft gehad bij het uitbrengen van het bod op Ceconomy.

JD.com bestrijdt dat. Volgens het concern wordt de overname betaald uit beschikbare eigen middelen en commerciële bankfinanciering en is er geen buitenlandse subsidie gebruikt om de transactie mogelijk te maken.

De Europese Commissie heeft inmiddels formeel aan JD.com laten weten welke bezwaren zij in het onderzoek ziet. Een definitieve beslissing wordt voorlopig uiterlijk 2 oktober 2026 verwacht. Het openen van het uitgebreide onderzoek betekent overigens niet automatisch dat de overname wordt tegengehouden. Brussel kan de transactie alsnog goedkeuren, voorwaarden opleggen of uiteindelijk besluiten dat de deal niet kan doorgaan.

Woensdag 19 augustus kreeg het overnamedossier een nieuwe dimensie. De Chinese overheid heeft organisaties en bedrijven in China opgedragen niet mee te werken aan onderdelen van het Europese onderzoek naar JD.com.

Beijing vindt dat de Europese Unie met haar informatieverzoeken te ver buiten haar eigen rechtsgebied treedt. De Chinese autoriteiten hebben bovendien gewaarschuwd dat verdere Europese stappen tot tegenmaatregelen kunnen leiden.

Daarmee gaat de discussie inmiddels veel verder dan de vraag wie eigenaar wordt van MediaMarkt. De zaak raakt aan een bredere machtsstrijd over Chinese investeringen in Europa, buitenlandse staatssteun en de vraag hoeveel invloed niet-Europese bedrijven mogen krijgen op grote Europese winkel-, technologie- en logistieke netwerken.

De Chinese maatregel kan het Brusselse onderzoek bovendien ingewikkelder maken wanneer Europese onderzoekers informatie nodig hebben van partijen die zich in China bevinden. Of dat uiteindelijk gevolgen heeft voor de beslissing over de overname is nog niet duidelijk.

Voor klanten en werknemers in de regio Eindhoven verandert op korte termijn weinig. Er zijn op dit moment geen aangekondigde plannen om vanwege de overname de Eindhovense vestiging of de winkel op Ekkersrijt te sluiten.

In de oorspronkelijke afspraken tussen JD.com en Ceconomy werd juist aangegeven dat Ceconomy als zelfstandige Europese onderneming moet blijven functioneren. Ook waren bij de aankondiging geen veranderingen voorzien voor werknemers, arbeidsafspraken en bestaande vestigingen.

Mocht de overname uiteindelijk worden afgerond, dan kunnen de gevolgen voor consumenten op langere termijn wel zichtbaar worden. JD.com wil zijn kennis op het gebied van logistiek, e-commerce, magazijnautomatisering en technologie inzetten bij Ceconomy. Dat kan bijvoorbeeld leiden tot veranderingen in online bestellen, voorraadbeheer, bezorging en de manier waarop fysieke winkels en internetverkopen met elkaar worden verbonden. Dat zijn vooralsnog ambities; concrete veranderingen voor de Eindhovense winkels zijn niet aangekondigd.

Juist daarom is de komende anderhalve maand belangrijk. Tot nu toe hebben aandeelhouders en verschillende nationale toezichthouders de weg naar de overname grotendeels vrijgemaakt. Nu moet blijken of ook Brussel akkoord gaat.

Voor wie in Eindhoven simpelweg een televisie, laptop of wasmachine bij MediaMarkt koopt, is daar voorlopig weinig van te merken. Maar achter het bekende rood-witte winkelbord wordt ondertussen beslist wie straks de touwtjes in handen heeft bij een van Europa's grootste elektronicaketens.