Van handspuit tot schuimblusreus: Eindhoven viert 85 jaar beroepsbrandweer

EINDHOVEN – Twee Eindhovense brandweerposten openen zaterdag 3 oktober hun deuren voor het publiek. Met demonstraties, historische voertuigen, modern blusmaterieel en activiteiten voor kinderen viert de brandweer dat Eindhoven 85 jaar geleden een beroepskorps kreeg. Bezoekers kunnen tussen 11.00 en 16.00 uur terecht bij de posten in het centrum en in Woensel.

Wie naar de brandweerpost aan de Deken van Somerenstraat komt, krijgt vooral een reis door de geschiedenis van de Eindhovense brandweer voorgeschoteld. Aan de Avignonlaan in Woensel staat juist het huidige brandweerwerk en het nieuwste materieel centraal. Daarmee laten de twee locaties samen zien hoeveel het vak in 85 jaar is veranderd.

Hoewel de beroepsbrandweer in 1941 ontstond, gaat de georganiseerde brandbestrijding in Eindhoven veel verder terug. Al eeuwenlang werden inwoners ingeschakeld wanneer ergens brand uitbrak. Vanaf 1836 kreeg dat een duidelijker georganiseerde vorm. De gemeenteraad legde toen voor het eerst instructies vast voor een korps met brandmeesters en mensen die verantwoordelijk waren voor de verschillende brandspuiten.

De grote omslag kwam tijdens de Tweede Wereldoorlog. Op 14 juli 1941 ging in Eindhoven officieel een beroepskern van start. Aanvankelijk werden een onderbrandmeester en achttien manschappen aangesteld. Later die maand kwamen daar nog eens tien geüniformeerde medewerkers bij. Het nieuwe korps werkte in twee ploegen die telkens 24 uur dienst deden.

De hoofdwacht bevond zich destijds aan de Paradijslaan. De huidige kazerne in het centrum kwam pas later. Het gebouw aan de Deken van Somerenstraat werd in november 1952 officieel in gebruik genomen en is daarmee zelf inmiddels bijna driekwart eeuw oud.

De geboorte van het beroepskorps kreeg op 14 juli 1941 direct een zwarte rand. Tijdens de eerste gezamenlijke alarmoefening van beroepsmensen en vrijwilligers raakte een brandweerauto bij de kruising van de Aalsterweg en Leenderweg van de weg.

Meerdere brandweerlieden raakten gewond. Een lid van de vrijwillige brandweer overleed een dag later aan zijn verwondingen. Daarmee begon de geschiedenis van de Eindhovense beroepsbrandweer niet alleen met professionalisering, maar ook met een gebeurtenis die duidelijk maakte welke risico's aan het werk verbonden waren.

Tijdens de open dag in het centrum krijgt ook het Brandweer Eindhoven Museum een belangrijke rol. Het museum is vernieuwd en bezit een collectie voertuigen, materialen, foto's en andere voorwerpen uit de geschiedenis van het korps.

Een van de blikvangers is een Ford G8T-ladderwagen uit 1942. Het voertuig kwam na de oorlog bij de Eindhovense brandweer terecht. De houten ladder heeft zelfs een nog oudere geschiedenis en is afkomstig van een eerdere Ford-brandweerwagen.

Na zijn Eindhovense diensttijd verhuisde het voertuig naar Woerden en kwam het uiteindelijk bij een bedrijf in Zuid-Holland terecht. In 2014 keerde de wagen terug naar Eindhoven. Vrijwilligers brachten hem daarna weer zoveel mogelijk in historische staat.

Naast het oude materieel zijn in het centrum ook voertuigen te zien waarmee de brandweer tegenwoordig uitrukt.

Op de post Woensel aan de Avignonlaan draait het programma juist om de moderne brandweer. Daar kan het publiek onder meer kennismaken met een van de nieuwste schuimblusvoertuigen van Brandweer Brabant-Zuidoost.

De veiligheidsregio kreeg eind 2025 twee van deze zware voertuigen. Na opleidingen voor chauffeurs en bemanningen zijn ze in 2026 volledig inzetbaar geworden. Een van de wagens heeft Woensel als standplaats.

Het voertuig is gebouwd op een zwaar Mercedes-Benz-chassis en beschikt over een watertank van 10.000 liter en een tank voor 1.000 liter schuimvormend middel. Via een dakmonitor kan in korte tijd een grote hoeveelheid blusmiddel worden ingezet. Dergelijk materieel is vooral bedoeld voor grote en complexe branden waarbij een gewone tankautospuit onvoldoende capaciteit heeft.

Daarmee vormt de wagen bijna letterlijk het andere uiteinde van de tijdlijn die tijdens de jubileumdag te zien is: van handbediende brandspuiten en houten ladders tot voertuigen met zware pompen, camerasystemen en op afstand bedienbare bluskanonnen.

De open dag moet bezoekers daarnaast laten zien dat het werk van de brandweer inmiddels veel breder is dan alleen het bestrijden van vuur. Brandweermensen worden ingezet bij verkeersongevallen, incidenten met gevaarlijke stoffen, waterongevallen en uiteenlopende technische hulpverleningen.

Ook preventie krijgt aandacht. Op beide locaties kunnen bezoekers informatie krijgen over brandveiligheid en het voorkomen van incidenten. Demonstraties laten zien hoe brandweerlieden tijdens inzetten werken en voor kinderen worden verschillende activiteiten georganiseerd.

De Eindhovense posten maken tegenwoordig deel uit van Brandweer Brabant-Zuidoost. Die organisatie bestrijkt 21 gemeenten en een gebied met ongeveer 750.000 inwoners. Naast beroepsbrandweermensen speelt ook de vrijwillige brandweer daarin nog altijd een belangrijke rol.

Wie op 3 oktober beide Eindhovense posten bezoekt, krijgt daardoor niet alleen een kijkje achter de deuren van de kazerne. De jubileumdag vertelt tegelijkertijd het verhaal van 85 jaar professionalisering van het brandweervak – en van een geschiedenis die in Eindhoven zelfs nog ruim een eeuw verder teruggaat.

De open dag is op zaterdag 3 oktober 2026 van 11.00 tot 16.00 uur.

Brandweerpost Eindhoven CentrumDeken van Somerenstraat 2, Eindhoven

Brandweerpost Eindhoven-WoenselAvignonlaan 7, Eindhoven