Tom de Wal krijgt ruimte in Dussen, terwijl zijn Eindhovense netwerk doorgroeit

EINDHOVEN/DUSSEN – Gebedsgenezer Tom de Wal trekt komende week opnieuw een groot publiek naar Brabant. Niet naar Eindhoven, waar zijn komst eerder tot protesten, politieke vragen en afgezegde locaties leidde, maar naar Dussen. Daar organiseert zijn Frontrunners Ministries van 26 tot en met 29 augustus de Greater Faith Conference. De ontwikkeling betekent echter niet dat Eindhoven uit beeld is verdwenen. De kerk die vanuit het netwerk van De Wal in de stad werd opgezet, houdt er nog altijd wekelijks diensten.

Dussen wordt daarmee steeds nadrukkelijker de thuisbasis van de snel gegroeide religieuze organisatie van Tom en Femke de Wal. In het voormalige partycentrum De Rietpluim aan de Oude Kerkstraat organiseert Frontrunners inmiddels bijeenkomsten, opleidingen en conferenties. De gemeente Altena gaf daarvoor in juli een omgevingsvergunning en een nieuwe exploitatievergunning af.

Dat besluit kwam na een langlopend conflict over het gebruik van het gebouw. Begin dit jaar werd een eerdere exploitatievergunning nog ingetrokken omdat de activiteiten niet binnen de toenmalige horecabestemming zouden passen. Frontrunners vroeg vervolgens toestemming om van het omgevingsplan af te wijken. Die toestemming is inmiddels verleend.

Daarmee is de discussie in Dussen allerminst voorbij. In augustus maakten 45 inwoners bezwaar tegen de verleende vergunningen. De zorgen richten zich onder meer op verkeersdrukte, geluid en de omvang van de activiteiten op de locatie.

Voor Eindhoven is de ontwikkeling rond De Wal niet zonder betekenis. Juist daar probeerde zijn beweging begin dit jaar nadrukkelijk voet aan de grond te krijgen.

Onder de naam Goed Nieuws Eindhoven werd een nieuwe kerk aangekondigd als onderdeel van een veel groter groeiplan. Frontrunners wil via een nieuw kerkgenootschap op verschillende plaatsen in Nederland gemeenten oprichten. Eindhoven behoorde tot de eerste steden waar dat zichtbaar werd.

Aanvankelijk stonden voor januari meerdere bijeenkomsten en genezingsdiensten gepland. Het Evoluon kwam daarbij in beeld als locatie, maar de organisatie achter het gebouw wilde de bijeenkomsten niet faciliteren. Daarna werden activiteiten gepland bij Van der Valk Eindhoven.

Ook daar gingen de bijeenkomsten uiteindelijk niet door. De komst van De Wal leidde tot protest vanuit onder meer de Eindhovense lhbtiq+-gemeenschap en tot zorgen binnen de lokale politiek. Kort voor de geplande samenkomsten besloot het hotel de reservering te annuleren.

De Wal week vervolgens uit naar Tilburg. Daar ontstond opnieuw een conflict over de status van een bijeenkomst en de benodigde vergunningen. De evangelist werd buiten het gebouw korte tijd aangehouden. Het Openbaar Ministerie concludeerde later dat de bijeenkomst op straat niet als evenement had mogen worden aangemerkt en besloot niet tot vervolging over te gaan.

Een dag na de gebeurtenissen in Tilburg dook De Wal alsnog op in het centrum van Eindhoven. Op het 18 Septemberplein predikte hij samen met een groep aanhangers en werd voor voorbijgangers gebeden. Tegelijkertijd waren tegenstanders aanwezig om tegen zijn boodschap te demonstreren.

Daarmee kreeg Eindhoven in korte tijd een centrale plaats in de landelijke discussie rond De Wal.

De problemen rond locaties betekenden niet het einde van Goed Nieuws Eindhoven. De dagelijkse leiding van die kerk ligt niet bij De Wal zelf, maar bij voorgangers die uit zijn opleidings- en geloofsnetwerk voortkomen.

Ook nadat een overeenkomst voor het gebruik van een Eindhovens schoolgebouw werd beëindigd, gingen de kerkdiensten door. De gemeente maakte later een gymzaal beschikbaar voor een samenkomst.

Inmiddels presenteert Goed Nieuws Eindhoven zich als een structureel actieve kerk. Iedere zondag wordt een dienst gehouden en daarnaast zijn leden op vrijdag en zaterdag actief met evangelisatie in Eindhoven en omgeving.

De band met De Wal is daardoor vooral organisatorisch en inhoudelijk geworden. Hij hoeft zelf niet iedere zondag in Eindhoven op het podium te staan om invloed te houden op de beweging die daar is ontstaan.

Dat maakt de Eindhovense episode meer dan een reeks incidenten rond afgezegde zalen. De stad werd een van de eerste plaatsen waar de landelijke uitbreidingsstrategie van het netwerk zichtbaar werd.

In Dussen beschikt Frontrunners ondertussen over iets wat in Eindhoven lange tijd ontbrak: een eigen locatie waar grotere bijeenkomsten kunnen worden georganiseerd.

De Wal kocht het voormalige partycentrum in 2022. Aanvankelijk wilde hij het gebouw vervangen door een aanzienlijk groter religieus centrum. Die vergunningsprocedure werd eind 2024 door Frontrunners zelf beëindigd nadat duidelijk werd dat het oorspronkelijke plan moeilijk haalbaar was.

Daarmee verdwenen de bouwambities niet. In 2025 werd opnieuw een principeverzoek ingediend voor een multifunctioneel gebouw. Dat traject staat los van de vergunning die deze zomer is verleend voor het gebruik van het bestaande pand. Het groene licht van juli betekent dus niet automatisch dat ook een groot nieuw religieus complex kan worden gebouwd.

Voorlopig biedt het bestaande gebouw Frontrunners wel voldoende ruimte om grote bijeenkomsten te organiseren.

Dat wordt komende week zichtbaar tijdens de Greater Faith Conference. Naast De Wal staat daar de Amerikaanse televisiepredikant Jesse Duplantis op het programma. Duplantis is internationaal een bekende vertegenwoordiger van een vorm van christendom waarin geloof, gezondheid en materiële voorspoed sterk met elkaar worden verbonden.

De Amerikaan kwam eerder internationaal in opspraak door zijn gebruik van privévliegtuigen en een campagne om tientallen miljoenen dollars bijeen te brengen voor een nieuw toestel. Zijn komst naar Dussen onderstreept tegelijk hoe sterk Frontrunners zich inmiddels oriënteert op internationale evangelische netwerken.

De Wal richtte Frontrunners Ministries in 2016 samen met zijn vrouw Femke op. Sindsdien is de organisatie snel gegroeid met conferenties, Bijbelscholen, online onderwijs, gratis boeken en evangelisatiecampagnes.

Een belangrijk onderdeel van zijn boodschap is de overtuiging dat geloof kan leiden tot lichamelijke genezing en bevrijding. Tijdens bijeenkomsten wordt gebeden voor mensen met uiteenlopende lichamelijke en psychische klachten. Frontrunners presenteert op eigen kanalen regelmatig verhalen van mensen die na gebed zouden zijn genezen.

Juist die genezingsclaims zorgen voor kritiek. Tegenstanders wijzen op het gevaar dat mensen met ernstige aandoeningen verwachtingen krijgen die medisch niet kunnen worden gegarandeerd. Ook uitspraken binnen de beweging over homoseksualiteit en autisme hebben tot maatschappelijke en politieke weerstand geleid.

Daarnaast speelt geld een belangrijke rol in de discussie rond Frontrunners. Bijeenkomsten, onderwijs en veel boeken worden kosteloos aangeboden, terwijl de organisatie grotendeels wordt gefinancierd uit giften. Uit de financiële verantwoording over 2023 en 2024 blijkt dat in die twee jaren gezamenlijk meer dan elf miljoen euro aan donaties en giften binnenkwam.

De organisatie heeft een ANBI-status en heeft grote ambities. Naast de activiteiten van Frontrunners is een kerkgenootschap opgezet waarmee op termijn tientallen nieuwe kerken in Nederland moeten ontstaan.

Dussen ontwikkelt zich daarmee steeds meer tot het fysieke centrum van De Wals organisatie. Daar zijn het kantoor, opleidingen, grote bijeenkomsten en toekomstplannen op één plek samen te brengen.

Maar daarmee is Eindhoven niet uit het verhaal verdwenen.

De poging om begin 2026 in Eindhoven een kerk te starten veroorzaakte landelijke aandacht, maar de kerk zelf bleef bestaan. Terwijl De Wal zijn grootste conferenties vanuit Dussen organiseert, probeert Goed Nieuws Eindhoven lokaal verder te groeien.

De beweging heeft zich daarmee opgesplitst in twee niveaus. Dussen vormt steeds meer de landelijke basis van Frontrunners, terwijl plaatsen als Eindhoven worden gebruikt om afzonderlijke lokale geloofsgemeenschappen op te bouwen.

Wat in Eindhoven begon met reclamecampagnes, afgezegde zalen, demonstraties en politieke discussie, blijkt daardoor geen afgesloten hoofdstuk. Het is onderdeel geworden van een veel bredere uitbreidingsstrategie van een religieuze beweging die in enkele jaren tijd van een kleine Brabantse organisatie is uitgegroeid tot een netwerk met landelijke ambities.